Phidias toont het fries van het Parthenon aan zijn vrienden (1868) - Lawrence Alma Tadema

1400+ mensen volgen Art Salon Holland op Facebook, dat wil jij toch niet missen?

Van onze redactie
  
Dit schilderij van de Nederlandse kunstenaar Laurens Alma Tadema (1836-1912) is geschilderd in de negentiende-eeuwse academische stijl. Tadema had veel succes in Engeland met zijn schilderijen van taferelen uit de klassieke oudheid, waarvan dit schilderij Phidias toont het fries van het Parthenon aan zijn vrienden een vroeg voorbeeld is. Het is te zien in het Birmingham Museum and Art Gallery in Engeland.

Lawrence Alma Tadema, Phidias Showing the Frieze of the Parthenon to his Friends, 1868, olieverf op doek, 72 x 110.5 cm, Birmingham Museum and Art Gallery
Lawrence Alma Tadema, Phidias Showing the Frieze of the Parthenon to his Friends, 1868, olieverf op doek, 72 x 110.5 cm, Birmingham Museum and Art Gallery

Nadat Tadema in 1862 in het British Museum de beroemde verzameling Elgin Marbles had gezien, welke bestaat uit marmeren ornamenten en reliëfs afkomstig van het Parthenon te Athene, bedacht hij de opzet van dit schilderij. We zien de Griekse beeldhouwer en bouwmeester van het Parthenon Phidias, die leefde van circa 490 tot 430 voor Christus, terwijl hij aan staatsman Pericles en enkele vrienden de vorderingen toont van de bouw van de tempel. Tadema heeft het gebeeldhouwde reliëf, waar het marmeren tempelfries uit bestaat, op zijn schilderij in kleur weergegeven. Dat is bijzonder want in zijn tijd waren wetenschappers het er nog niet over eens of de marmersculpturen en ornamenten van de oude Griekse cultuur beschilderd werden of niet. We weten nu, dat dit inderdaad het geval was.
De Nederlander Tadema, geboren in Dronrijp in 1836, vestigde zich in 1870 in Londen, waar hij uitgroeide tot één van de meest succesvolle kunstenaars in de Britse kunstwereld van zijn tijd. Hij verkeerde in de kringen van de Engelse Prerafaëlieten en liet zich door hun stijlopvattingen beïnvloeden. In 1873 werd de kunstenaar tot Engelsman genaturaliseerd. Hij reisde verschillende keren naar Italië, waarbij hij Rome bezocht en de opgravingen bij Pompeï. De kennis, die hij hierbij opdeed gebruikte hij om tot zijn meest gewaardeerde historiestukken te komen, schilderijen, die de luxe en het decadente leven van de Romeinen tonen ten tijde van hun glorieuze keizerrijk. Heel exact verwerkte hij hierin archeologische vondsten op het gebied van alledaagse huiselijke objecten en details met betrekking tot de Romeinse architectuur. Ook Internationaal gold Tadema als een fenomeen, hij werd onderscheiden op de Wereldtentoonstelling van Parijs in 1889 en op die van Brussel in 1897. Het succes en de beroemdheid van Tadema waren zo groot, dat hem in 1899 zelfs de eer te beurt viel om geridderd te worden door de Engelse koning, een eer die zelden aan buitenlanders toekwam. In Engeland is hij dan ook bekend onder de naam Sir Lawrence Aldema Tadema. Hij is overigens niet de enige Nederlandse negentiende-eeuwse kunstenaar die succes had in het buitenland. De Dordtenaar Ary Scheffer, die schilderde in de stijl van de romantiek, was hem in de jaren dertig van de eeuw al voorgegaan in de kunstwereld van Parijs en was genaturaliseerd tot Fransman in 1848. Hij verkeerde net als Tadema in de hogere culturele kringen en ligt begraven op de begraafplaats van Montmartre te Parijs.