Jean Bazaine (1904 – 2001)

1400+ mensen volgen Art Salon Holland op Facebook, dat wil jij toch niet missen?

Zoektocht naar het specifiek karakter van de mens en de natuur

Van onze redactie
   

Het oeuvre van kunstenaar Jean Bazaine wordt gerekend tot de abstracte schilderkunst. Toch hebben zijn composities eveneens verwantschap met het impressionisme. Zijn doeken doen denken aan het latere werk van Claude Monet, specifiek zijn beroemde schilderijen van waterlelies. Uit het werk van Bazaine spreekt eveneens een gevoel voor kleur en natuur.

Jean Bazaine, Lundi de Pâques, De zuidvensters van de Chapelle de la Madeleine, 1981, Penmarc'h, Bretagne (F)
Jean Bazaine, Lundi de Pâques, De zuidvensters van de Chapelle de la Madeleine, 1981, Penmarc'h, Bretagne (F)

Bazaine koos echter niet - zoals de impressionisten deden - de kleuren aan de hand van de zichtbare werkelijkheid. Hij is vooral op zoek naar de wetmatigheden, welke het specifieke uiterlijk van de mens en de natuur karakteriseren. Deze wetten probeert hij te verbeelden in een idioom van kleur. Zijn schilderijen verwijzen naar natuurverschijnselen als stromend water en het waaien van de wind. De essentie van deze verschijnselen wil hij in beeld brengen. Om niet vast te raken in eenzelfde systematiek, maakt hij naast zijn abstracte schilderijen ook aquarellen en tekeningen naar de zichtbare werkelijkheid. Daarnaast maakte hij monumentale werken, waaronder tapijten, mozaïeken en glas-in-loodramen. Vanaf 1936 verbleef Bazaine zes maanden per jaar te Saint-Guénolé (een buurt van het dorp Penmarc'h) in Bretagne tot zijn dood in 2001. Hier ontwierp hij onder meer de ramen voor de Chapelle de la Madeleine te Penmarc'h (zie afbeelding).
Bazaine studeerde aanvankelijk aan de École des Beaux-Arts van Parijs tussen 1922 en 1925, en schilderkunst aan de Académie Lanskoy. Vanaf de vroege jaren dertig van de twintigste eeuw exposeerde hij regelmatig op de jaarlijkse Salon d’Automne te Parijs.
 

Nouvelle École de Paris

In 1941 organiseerde de kunstenaar de tentoonstelling ‘Jonge schilders in de Franse Traditie’ bij Galerie Braun in Parijs. De tentoonstelling was bedoeld als een reactie tegen de cultuurpolitiek van de Duitse bezetters. Met de titel werd namelijk een expliciete verwijzing gemaakt naar de Franse traditie. Tot de deelnemers behoren onder andere Roger Bissière, en de Russische kunstenaar Serge Poliakoff. Na de Tweede Wereldoorlog werd deze groep beschouwd als de vertegenwoordigers van de Nouvelle École de Paris, waartoe verder ook André Lanskoy en Nicolaes de Staël worden gerekend. Het werk van deze kunstenaars vertoont - maar dan op kleiner formaat - grote overeenkomsten met de uitgangspunten van het Amerikaanse abstract expressionisme van Jackson Pollock, Arshile Gorky en Mark Rothko.
Bazaine nam deel aan de eerste drie edities van de internationale overzichtstentoonstelling Documenta in Kassel van 1955, 1959 en 1964. In 1959 werd zijn werk in Nederland getoond op solotentoonstellingen te Eindhoven en Amsterdam. Op 96-jarige leeftijd overleed Bazaine in zijn atelier te Parijs.