Constant (1920-2005)

1100+ mensen volgen Art Salon Holland op Facebook, dat wil jij toch niet missen?

Van onze redactie

De in Amsterdam geboren kunstenaar Constant Nieuwenhuijs, beter bekend als Constant, behoort samen met kunstenaars als Karel Appel en Corneille tot de belangrijkste Nederlandse kunstenaars die betrokken is geweest bij Cobra.

Constant, De vrijheid is aan ons, 1949, olieverf op doek, 140 x 107 cm, Tate Gallery, Londen
Constant, De vrijheid is aan ons, 1949, olieverf op doek, 140 x 107 cm, Tate Gallery, Londen

In de periode tussen 1938 en 1940 gaat Constant naar de School voor Toegepaste Kunsten en aansluitend naar de Rijksakademie in Amsterdam. Hij is actief als kunstschilder, beeldhouwer en architect. Vanaf 1945 maakt hij vooral abstracte, ijzeren sculpturen en schildert hij in expressionistische stijl. In 1948 richt hij samen met Appel, Asger Jorn en Corneille de Cobra-beweging op. In hetzelfde jaar is hij tevens medeoprichter van de Experimentele Groep van Nederlandse beeldende kunstenaars, waarvoor hij het manifest schrijft. Hij werkt in het begin van de jaren vijftig in de bekende kleurrijke stijl van Cobra. Naast schilderijen in olieverf maakt hij een reeks van kleurenlitho’s (een steendruktechniek) in de Cobrastijl.
 

Van schilderkunst naar stedelijke planning

De Cobrabeweging bestond uiteindelijk maar kort. In 1951 werd deze alweer opgeheven. In de periode na Cobra nam het oeuvre van Constant een opmerkelijke wending. In 1956 laat de kunstenaar het schilderen achter zich. Hij gaat zich dan bezighouden met stedelijke planning. In 1958 ontwerpt hij door middel van maquettes, geschriften en documenten het project New Babylon, een utopische stad. Het staat in het teken stond van dynamiek, mobiliteit en een toekomstige denkbeeldige ideale maatschappij. Doordat in dit New Babylon alles geautomatiseerd zal zijn, hoeft de mens er niet langer te werken. De mensheid kan zich als 'Homo Ludens' (spelende mens) in al zijn creativiteit volledig ontplooien.
Onder andere in het Gemeentemuseum in Den Haag is een maquette van New Babylon te bezichtigen. Ook het Stedelijk Museum in Amsterdam bezit enkele prototypes van de denkbeeldige toekomstige ruimtes van Constants New Babylon. Het Gemeentemuseum heeft in 1965 een overzichtstentoonstelling gewijd aan al het werk van Constant dat verband houdt met zijn utopieën op het gebied van stedenbouw.

De betekenis van Constant als beeldend kunstenaar voor Nederland kwam onder meer tot uiting toen hij In 1991 de Verzetsprijs van Stichting Kunstenaarsverzet 1942-1945 ontving.