Een meisje in een schilderijlijst (1641) – Rembrandt

Rembrandt, Een meisje in een schilderijlijst, 1641, olieverf op paneel, 105.5 x 76 cm, Koninklijk Paleis, Warschau
Rembrandt, Een meisje in een schilderijlijst, 1641, olieverf op paneel, 105.5 x 76 cm, Koninklijk Paleis, Warschau

Een bijzonder schilderij in het oeuvre van Rembrandt is Een meisje in een schilderijlijst. Bijzonder, vanwege het unieke motief, waarin de barokkunstenaar een trompe-l'oeil effect toepast. Er is sprake van geraffineerd gezichtsbedrog, waarbij het meisje de echte lijst van het schilderij vast lijkt te pakken. Het doek bevindt zich thans in het Koninklijk paleis te Warschau in Polen. Rembrandt schilderde het in dezelfde fase van zijn leven als De Nachtwacht. Het wordt ook wel Het Joodse bruidje genoemd. Natuurlijk niet te verwarren met het beroemde gelijknamige en latere schilderij uit 1665-69, dat zich permanent in de eregalerij van het Amsterdamse Rijksmuseum bevindt.
Het doek bevond zich lange tijd in Berlijn, maar werd in 1777 aangekocht door Stanislaus August Poniatowski (1732-1798), de laatste koning van Polen. In 1815 kwam het in Wenen terecht, wellicht als gevolg van de ontwrichtende Napoleontische oorlogen en in 1944 belandde het in de handen van de Duitse Gestapo. In 1994 kwam het echter weer terug in Warschau, toen de Poolse kunsthistorica en verzetsheldin gravin Karolina Lanckorońska het schonk aan het Koninklijk Paleis. Zij had het doek zelf in 1947, vlak na de Tweede Wereldoorlog verworven.