Portret van gravin d'Haussonville (1845) - J.A.D. Ingres

Van onze redactie
   

Dit portret van Louise, prinses de Broglie (1818-1882) en kleinkind van Madame de Staël geldt als één van de juwelen uit het oeuvre van Jean-August-Dominique Ingres. Gravin d'Haussonville, zoals zij nadat ze getrouwd was werd genoemd, was van rijke komaf, en op haar achttiende getrouwd met een Franse diplomaat/schrijver. Zij was naar de maatstaven van haar tijd een ongewoon onafhankelijke vrouw en schrijfster van verschillende boeken, waaronder biografieën over de Ierse republikein en rebellenleider Robert Emmet en de Engelse schrijver en dichter Lord Byron.

Jean-Auguste Dominique Ingres, Portret van gravin d'Haussonville, 1845, olieverf op doek, 131.8 x 92 cm, The Frick Collection, New York
Jean-Auguste Dominique Ingres, Portret van gravin d'Haussonville, 1845, olieverf op doek, 131.8 x 92 cm, The Frick Collection, New York

Het portret is door Ingres geschilderd in de lineaire stijl van het neoclassicisme, welke hij geleerd had van zijn leermeester en voorbeeld Jacues-Louis David. Zie voor een goed voorbeeld van de neoclassicistische stijl ook het schilderij De apotheose van Homerus van Ingres uit 1827. Typerend voor de stijl van Ingres is in dit portret de uitbundige maar haarscherpe plooival van de japon van de gravin. Hij begon in 1842 aan het schilderij en startte een aantal keren opnieuw, omdat hij er niet tevreden over was en ook omdat hij er anatomisch en proportioneel niet helemaal uitkwam. Daarom maakte hij een groot aantal voorstudies van vooral haar linker arm, haar gezicht en de licht- en schaduwwerking daarvan. Na drie jaar was het portret gereed en het oogstte grote bewondering bij de familieleden en vrienden van de gravin.
Ingres was er een meester in om diegenen, die hij portretteerde goed gelijkend weer te geven met betrekking tot uiterlijk en persoonlijkheid. Maar bovendien wist hij zijn opdrachtgevers een grote charme mee te geven, ook als de persoon deze niet werkelijk bezat. Al was dat in het geval van de beeldschone gravin d'Haussonville niet nodig, zij beschikte van zichzelf over een natuurlijke en innemende schoonheid.