Ophelia (1851-52) - John Everett Millais

Van onze redactie
  

John Everett Millais verbeeldt hier een tragische scene uit Hamlet van Shakespeare. We zien Ophelia, tot waanzin gedreven door verdriet, terwijl ze meedrijft met versgeplukte bloemen met de stroom van de rivier. Ze dreigt te verdrinken...

John Everett Millais, Ophelia, 1851-52, olieverf op doek, 76 x 112 cm, Tate Britain, Londen
John Everett Millais, Ophelia, 1851-52, olieverf op doek, 76 x 112 cm, Tate Britain, Londen

Het verdriet om de moord op haar vader, gepleegd door haar geliefde Hamlet, maakt haar krankzinnig. De ongelukkige Ophelia is in de rivier gevallen, terwijl ze bloemen aan het plukken was. Ze besluit om niet meer boven water te komen, maar om kalm zingend te verdrinken.
Millais was één van de oprichters van de 'Broederschap van de prerafaëlieten', een Britse kunstenaarsbeweging, die bij haar oprichting de twintigjarige kunstschilder William Holman Hunt aan de leiding had. Hun grote voorbeelden waren de Italiaanse schilders die vóór de tijd van Rafaël werkten, tijdens de vroege renaissance. De directe waarneming van de natuur was een belangrijk uitgangspunt voor de prerafaëlieten, zoals waarneembaar is in Ophelia. Millais schilderde de omliggende natuur en de bloemen tot op het detail nauwkeurig. Evenals Shakespeare in Hamlet had gedaan, koos hij voor bloemen met een symbolische betekenis, volgens de interpretatie uit de Victoriaanse periode. Op het schildertij zien we ondermeer klaprozen, symbool voor de dood, brandnetels, symbool voor pijn, viooltjes, symbool voor trouw en de ongelukkige liefde, madeliefjes, symbool voor de onschuld, en witte narcissen, welke symbool staan voor het hebben van zorgen. Rechts in het schilderij vlak boven de oever vormt het gebladerte de vorm van een schedel, het symbool voor de dood. Om de botanische precisie te bereiken werkte de kunstenaar vier maanden lang in de buitenlucht bij de rivier de Hogsmill in Surrey. Direct werken in de buitenlucht was die tijd nog zeer ongebruikelijk onder kunstenaars. De vrouwfiguur voegde hij toe in zijn atelier in Londen. Het model Elizabeth Siddal, de vriendin van Dante Gabriël Rossetti, een ander vooraanstaand lid van de prerafaëlitische broederschap, poseerde wekenlang voor hem, liggend in een bad. De scherpe contouren, nauwkeurige tekening en de heldere kleuren zijn typerend voor het werk van Millais.