Francesco Sassetti en zijn zoon Teodoro (ca. 1487) - Domenico Ghirlandaio

Van onze redactie
   

Op dit portret van de renaissancekunstenaar Domenico Ghirlandaio zien we bankmanager Francesco Sassetti (1421-1490) en zijn zoon Teodoro. Het schilderij bevindt zich in The Metropolitan Museum of Art te New York. Sassetti was de mecenas van Ghirlandaio en was zelf in dienst van het bankenimperium van Piero de' Medici en Lorenzo il Magnifico. Hij werkte onder andere voor de bankfilialen in Avignon, Genève en Lyon.

Domenico Ghirlandaio, Francesco Sassetti  en zijn zoon Teodoro, ca. 1487, tempera op hout, 84 x 63 cm, Metropolitan Museum of Art, New York
Domenico Ghirlandaio, Francesco Sassetti en zijn zoon Teodoro, ca. 1487, tempera op hout, 84 x 63 cm, Metropolitan Museum of Art, New York

Teodoro was één van zijn vijf zonen, waarvan zowel de oudste als de jongste beiden Teodoro waren genoemd. De oudste zoon Teodoro (1460-1479) stierf in hetzelfde jaar dat de jongste zoon - Teodoro II - werd geboren. Daarnaast had Sassetti ook vijf dochters. Volgens de inscriptie bij het schilderij staat op het portret de eerstgeborene zoon afgebeeld. Achter de vader en de zoon zien we een landschap, dat in de renaissance wel vaker werd gebruikt als achtergrond, waarin een kapel is opgenomen, die Sassetti had laten bouwen in Genève. Dezelfde kapel schilderde Ghirlandaio ook op het fresco, dat hij voor Sassetti realiseerde in de Sassetti-kapel van de Santa Trinità kerk te Florence.  
Interessant is dat onderzoek met infrarood licht heeft aangetoond dat onder het verfoppervlak van het portret van de vader een getekend portret aanwezig is, waarvan het gezicht beduidend ouder lijkt door de aanwezigheid van kraaienpootjes en bollere wangen. Dit  zou er op kunnen wijzen dat Sassetti in werkelijkheid ouder was toen het schilderij werd geschilderd, en misschien al ver in de zestig was, veel ouder dus dan het geschilderde portret nu suggereert. Indien daarvan uit wordt gegaan, dan moet de afgebeelde zoon de jongste zoon, dus Teodoro II, zijn.
Aan het eind van Sassetti's leven ging het helemaal mis met de bank van de familie de Medici en Sassetti reisde ondermeer in 1488 naar Lyon om proberen te redden wat er te redden viel. Het was voor Sassetti ook de reden om een document op te stellen, gericht aan zijn zonen, waarin hij hen instrueert hoe ze zijn vermogen moeten verdelen en ook aangeeft dat ze na zijn dood goed moeten zorgen voor de hele familie. Volgens een theorie liet hij dit schilderij misschien wel na om hen eraan te herinneren, dat ze ook voor zijn oogappel, Teodoro II, moesten zorgen, die op dat moment immers nog maar een klein kind was (bron: Metropolitan Museum of Art, New York).