Eugène Delacroix (1798-1863)

Prominent kunstschilder van de romantiek

Van onze redactie
 
De Franse kunstschilder Eugène Delacroix (1798-1863) debuteerde in 1822 op de ‘Salon’ te Parijs, de groots opgezette, jaarlijks terugkerende, overzichtstentoonstelling in het Louvre, met zijn schilderij De boot van Dante. Het schilderij is geïnspireerd op het befaamde gedicht De Goddelijke Komedie van de middeleeuwse dichter Dante Alighieri (1265-1321). In dit gedicht verhaalt de auteur over een denkbeeldige reis, die hij maakt van de hel, via de louteringsberg naar de hemel.

Eugene Delacroix, De boot van Dante, 1822, olieverf op linnen. Museum het Louvre, Parijs
Eugene Delacroix, De boot van Dante, 1822, olieverf op linnen. Museum het Louvre, Parijs

Delacroix schildert bij voorkeur historiestukken: taferelen van historische, Bijbelse, mythologische en literaire gebeurtenissen. Hij streeft daarbij tegelijkertijd naar een poëtische verbeelding. Door toepassing van het zogenaamde clair obscur, een sterk contrast tussen licht en donker, wordt een tafereel door hem extra gedramatiseerd. Delacroix vond daartoe ondermeer inspiratie bij een kunstschilder als Antoine-Jean Gros. De composities van Delacroix zijn tot in detail uitgekiend en gestileerd. Zo komt de weloverwogen compositie van De boot van Dante over als een theatrale setting. Het ziet er eigenlijk niet uit alsof we naar een echte gebeurtenis kijken, zoals die in werkelijkheid plaats had kunnen vinden.
Op de Salon van 1824 schokt Delacroix de Franse kunstwereld met het tentoonstellen van zijn schilderij Het bloedbad van Chios. Door dit schilderij werd de kunstenaar al snel beschouwd als de belangrijkste schilder van de romantische stijl.
 
 

De belangrijkste kunstenaar van de romantiek

Op het Lycée Impérial, leert Delacroix zijn geestverwant van de Franse romantiek, de kunstschilder Jean Louis Théodore Géricault kennen. Zij ontmoeten elkaar opnieuw, wanneer Delacroix op zeventienjarige leeftijd in de leer gaat bij portretschilder Henri François Riesener. Tijdens de studie, die hij daarna volgt aan de École des Beaux Arts, bezoekt Delacroix regelmatig het Louvre. Deze bezoeken leren hem meer dan zijn opleiding, welke hij te classicistisch en te academisch vindt. Het classicisme grijpt nadrukkelijk terug op de klassieke Griekse en Romeinse kunst van de Oudheid. De persoonlijke voorkeur van Delacroix gaat echter uit naar minder classicistisch georiënteerde kunstenaars, zoals de renaissance kunstenaar Paolo Veronese, de Spaanse voorloper van de romantiek Francisco de Goya en de barok kunstenaar Rubens.
Zijn standpunt tegen het classicistische academisme steekt Delacroix niet onder stoelen of banken. Voor de schoonheid van de kunst zou het volgens hem noodzakelijk zijn afstand te doen van de - in zijn ogen ‘koele’ - classicistische beeldtaal. Zijn grootste rivaal is zijn classicistisch schilderende tijdgenoot Jean Auguste Dominique Ingres. De kunstcritici haakten graag in op de verschillen van opvatting tussen Delacroix en Ingres. Zij behandelen kleur bijvoorbeeld totaal verschillend. Delacroix leerde veel over de werking van kleur, door zijn contacten met Engelse kunstschilders als John Constable en William Turner. Hij pleit ervoor kleur als vertolker van sfeer en stemming toe te passen. Delacroix is dan ook een belangrijk inspirator geweest voor het latere impressionisme.

Met andere romantici deelt Delacroix de hang naar het exotische. Dit is bijvoorbeeld terug te zien in het beroemde schilderij De dood van Sardanapalus uit 1827. Een sultan geeft opdracht om zijn harem, paarden en bezittingen te verbranden, alvorens hij zelfmoord pleegt. Het schilderij verbeeldt op dramatische wijze het moment van deze executies en brandstichting.
 

Het oeuvre van Delacroix

Delacroix vervaardigt vele schilderijen, die als absolute meesterwerken worden beschouwd. Een zeer bekend schilderij is De Vrijheid leidt het volk uit 1830. Het is de symbolische vertolking van de gebeurtenissen tijdens de Julirevolutie van dat jaar in Parijs. Het oeuvre van Delacroix is ontzagwekkend groot. Van zijn hand zijn ruim 800 schilderijen en wandschilderingen, ruim 600 tekeningen en meer dan 100 lithografieën en etsen bekend. Voor de ware kunstliefhebber: de in dit artikel genoemde meesterwerken zijn permanent te bezichtigen in het Louvre te Parijs.
 

MEER SCHILDERIJEN DELACROIX